Hầm vượt sông Hàn Đà Nẵng – những lỗi sai trong quy hoạch

Mới đây Sau thời điểm Đà Nẵng đưa ra chủ trương xây hầm chui vượt qua sông Hàn dài hơn 1000m, có nhiều ý kiến cho rằng, quy hoạch chung của thành phố này đang đối diện với nguy cơ bị phá vỡ.
%image_alt%

Bởi dọc các lộ trình ven biển và hai bờ sông Hàn hầu như không còn đất trống để thi công , hàng trăm dự án khách mua sạn từ 3-5 sao đang “mọc” lên như nấm sau mưa, hòn ngọc quý chuyển nhượng đảo Sơn Trà cũng đang phải chịu gánh nặng hàng chục dự án bất động sản nhà chung cư cao tầng. Hơn nữa, Đà Nẵng đã bắt đầu xuất hiện bi kịch ách tắc bàn giao thông tại một phần nhỏ đường trọng tâm .

Trước một vài thông tin trên, thảo luận với Đất Việt, ngày 23/12, KTS Hồ Huy Diệm – nguyên Chủ tịch Hội Quy hoạch TP Đà Nẵng cho biết: “Tôi đã từng khẳng định không thể nào có chuyện 20 năm tới, dân số Đà Nẵng sẽ tăng lên 2-3 triệu dân như lời Chủ tịch UBND TP Huỳnh Đức Thơ, nghĩa là dân số không phải nguyên do khiến đô thị phải làm thêm nhiều công trình hầm chui, cầu vượt sông.

Bởi trước đó, năm 1976, Đà Nẵng có 350.000 dân và diện tích chỉ 5.000ha. Phải đến 40 năm sau – 2016, dân số mới xấp xỉ 1 triệu người, nhưng bù lại diện tích đô thị đã tăng lên gấp 5 lần với 25.000ha. Và nếu như có chuyện tăng lên 3 triệu dân thật thì cũng phải bắt buộc xây dựng trong khu đô thị đã dùng rồi , mà vòng ra các khu đã làm sẵn chung cư , đường xá.

Đà Nẵng đã chuyển đổi cơ cấu kinh tế, chọn du lịch làm ngành mũi nhọn, TP không có các khu công nghiệp, lượng công nhân chưa tới 100.000 người, ít hơn so với ngay Quảng Nam. vì vậy , dù TP có sự hấp dẫn hơn 20 năm qua cũng không thể nào tăng dân số cơ học đến đột ngột như vậy.

Vấn đề ở đây là quy hoạch, tâm lý của người dân ai cũng thích sống ở gần trọng tâm thành thị , nhà cửa thi công ở khu vực này sẽ dễ đi lại, nhưng cơ quan quản lý quy hoạch phải có giải pháp để giãn dân ra, còn cứ xây nhà mặt phố cao tầng la liệt trong trọng tâm , thì đến một lúc nào đó, Đà Nẵng, TPHCM, Hà Nội đều rơi vào tình trạng như nhau, nhà thì có, nhưng không đi lại được.

Tức là phải giải quyết bằng vấn đề quy hoạch, cái sai của Đà Nẵng đó là các khu trọng tâm thành phố gần như mới , tỷ lệ dân cư đã đông đúc, lại di chuyển lấp hồ, sông để xây dựng thêm các công trình ở khu vực đó. Ngay kể cả việc định xây dựng hầm chui vượt sông Hàn cũng vậy, nếu có tuyến đường di chuyển từ quận Hải Châu sang địa điểm tại mua bán đảo Sơn Trà thì lượng dân bên địa điểm tại bán đảo sẽ tăng lên càng ngày càng khủng khiếp, trong khi cần phải có chính sách giãn dân”.

bên cạnh đó , theo ông Diệm, hiện việc xây dựng trọng tâm hành chính đô thị tại bờ sông Hàn thuộc quận Hải Châu là đã sai về quy hoạch, dồn hàng chục nghìn người dân, cơ quan công quyền vào địa điểm tại trọng tâm , gây ra ách tắc giao thông, hình thành nhiều bất cập. Thế nhưng, lãnh đạo TP vẫn tiếp tục cấp phép thi công cao ốc, nhà mặt phố chung cư , khách sạn dày đặc như thời kỳ này thì có xây dựng hầm cũng không giải quyết được ách tắc cục bộ.

Với hầm Thủ Thiêm (TPHCM) chui qua sông để kết nối một trọng tâm thành phố mới của Sài Gòn. tương lai , tuyến hầm – đường này nối với hệ thống bàn giao thông đến sân bay Long Thành, Đồng Nai, ra Bà Rịa – Vũng Tàu, Phan Thiết… nối vùng kinh tế rộng lớn hàng chục triệu dân. Trong khi hầm qua sông Hàn chỉ phục vụ không quá mua bán kính 5km.

tương tự , trên 20km sông Hàn ở Seoul (Hàn Quốc), chỉ có 15 cây cầu để phục vụ lưu thông 15 triệu dân. Hay chỉ 10 cây cầu và vài hầm qua sông Hoàng Phố để phục vụ 10 triệu dân TP.Thượng Hải. Nghĩa là trung bình mỗi cây cầu đó đã đáp ứng lưu thông 1 triệu dân.

Trong khi Đà Nẵng chỉ khoảng 800.000 dân nội đô (ven 15km bờ sông Hàn) đã có 10 cây cầu. Mỗi cầu ở Đà Nẵng hiện mới chỉ gánh 100.000 dân. Rõ ràng, mục đích hưởng lợi nếu thi công hầm ở đây là gì, chắc chắn không phải làm để phục vụ cho người dân?.

Cuối cùng chỉ có những Tập đoàn, các DN BĐS, các đại gia đầu tư vào các công trình thi công , kể cả xây nhà chung cư sẽ có hiệu quả .

Mặt khác, ông Diệm đưa ra nhận định: “Trước đây lãnh đạo vội vàng thi công cầu Thuận Phước, để chuyển nhượng đất bên khu vực quận Sơn Trà, nhưng không kết quả tốt , cầu xây dựng ra nhưng không có người đi lại . Rồi bây giờ lại vội vàng xây hầm chui vượt sông Hàn, thì có lẽ cũng chỉ để trợ giúp bán được các khu đất bên giao dịch đảo Sơn Trà vẫn còn dang dở.

Cụ thể, nếu như hầm chui sông Hàn được xây lên thì cũng chỉ phục vụ hơn 200.000 dân ở 2 phường (Thọ Quang và Mân Thái) bên bờ đông. Chưa kể ngư dân 2 phường biển này ít có yêu cầu qua trọng tâm TP hằng ngày, vì họ là dân đánh cá, bám biển là chủ yếu. Còn du khách mua sang Sơn Trà thì đi chùa là chính, sang đó tham quan rồi lưu thông về, chứ ít nghỉ lại bên địa điểm tại đó vì dịch vụ chưa phát triển”.

Cái khó để phát triển quy hoạch

Phải nói rằng, Đà Nẵng được xem là địa phương có nhiều đột phá trong quy hoạch và đầu tư thi công hạ tầng đô thị . Nhưng trong khoảng thời gian 10 năm trở lại đây, tình hình ảnh đã biến đổi lưu thông rất nhiều, dù đã có nhiều ý kiến phản biện, tâm huyết về nghiên cứu của các nhà phố khoa học liên quan đến việc quy hoạch, phát triển hạ tầng giao thông Đà Nẵng.

Ông Diệm nói thêm, những cái mác thành thị kiểu mẫu chỉ là mọi người gán cho Đà Nẵng, chủ yếu là người đi ngang qua, còn 10 năm nay một vài người dân địa phương không còn nói như vậy nữa.

Hay mọi người cứ hay nói Đà Nẵng là trung tâm thành phố của miền Trung, trung tâm văn hóa, trọng tâm du lịch, thành phố đáng sống…nhưng xét ra, họ nói như vậy cũng đúng, vì du khách mua thì chỉ vào đó 1-2 mùa lễ, ở thì dài lắm cũng đên 1 tuần, còn nếu sinh sống luôn ở đây, thì cũng không biết lấy tiền đâu mà sống. Một đô thị ít việc làm, không có nhà mặt phố máy cho công nhân làm việc, dân chủ yếu làm làng chài, bám biển, thậm chí sinh viên ra trường cơ hội tìm việc cạnh tranh khốc liệt, đó là nguyên nhân vì lý do gì Đà Nẵng không thể nào đông dân lên được.

giai đoạn này , Đà Nẵng chỉ hơn các đô thị khác là có cơ sở hạ tầng xây dựng được nhiều, thoáng khí , ăn uống rẻ, thực tại phải như vậy vì ví như đắt thì không người dân nào bám trụ được, vì nguồn thu nhập của họ thấp.

Còn về việc quản lý, vì sao thành thị này quản lý tiềm năng , dễ thực hiện , bởi Đà Nẵng chỉ có chưa đến 1 triệu dân mà đường xá thành thị trực thuộc trung ương nên dễ dàng quản lý. So sánh với Hà Nội, TP Hà Nội, có khoảng 10-15 triệu dân, chỉ riêng quận Ba Đình cũng đã khoảng 1-2 triệu dân, nghĩa là số dân cả thành thị chỉ bằng 1 quận.

Hay cũng có người nói, Đà Nẵng là trọng tâm du lịch, nhưng thực tế các thực phẩm chức năng du lịch của thành phố không có qua nhiều, chỉ có Bà Nà Hills, bãi biển Mỹ Khê, một số ít các công trình khác. Trong khi, cách đó vài chục km thì có Huế, có Hội An – Quảng Nam, Lý Sơn – Quảng Bình.

Rồi nói Đà Nẵng là đầu tàu kinh tế phát triển miền Trung – Tây Nguyên, nhưng đầu tàu này bị hàng chục toa tàu đè lên về giá trị FDI. Cách đây 20 năm, chỉ số gây sự chú ý tới FDI của Đà Nẵng khoảng 1 tỷ USD, Quảng Nam, Bình Định chỉ được nửa tỷ USD, nhưng đến bây giờ , Đà Nẵng lên 1,1 tỷ USD, trong khi Quảng Nam, Bình Định, Quy Nhơn lên 3-4 tỷ USD. Đà Nẵng không có đất làm công nghiệp, không có nhà máy hàng vạn công nhân, trong khi các tỉnh khác lại có, nên sự đón nhận của đầu tư nước ngoài vô cùng thấp.

“Thiết nghĩ, quy hoạch ở đây không chỉ là quy hoạch thi công mà còn quy hoạch KT-XH, cần đặt ra bài toán làm gì để phát triển. Cách đây 10-15 năm, ĐN sống bằng bán đất, đổi đất lấy hạ tầng, nghĩa là bàn giao cho các DN 20-30ha thì họ phải làm đường, làm các công trình công cộng. Nhưng bây giờ khó thu hút nên nhiều mảnh đất hàng trăm ha bị bỏ không.

nếu như như để ruộng đó cho nông dân chế tạo , chuyển nhượng lúa, giao dịch rau thì còn có đồng ra đồng vào, giờ dân mua bán đất lên ở nhà mặt phố lầu nhưng không có gì để làm kiếm sống hàng ngáy, đất thì bỏ không mênh mông, đường xá làm lên nhiều, chính vì thế mà nhiều nhà mặt phố đầu tư chết vì không thu hồi được vốn. Từ đó, quy hoạch bị phá vỡ không cân đối với phát triển kinh tế – xã hội”, ông Diệm nói.

Theo vị chuyên gia trên, thì cái sai lớn nhất của Đà Nẵng đó là tính đến lúc này vẫn chưa biết trung tâm kinh tế, trọng tâm xã hội, thương mại đô thị của thành phố ở đâu. Chỉ có trọng tâm các quận thì rõ, còn thành phố thì không thấy.

“Anh không làm trọng tâm thành thị rõ thì làm sao giãn dân được, cứ dồn vào bên trung tâm đã dùng rồi thì mãi mãi không phát triển được”, ông Diệm đặt ra băn khoăn.

Khó làm được như Singapore

Từ thực tế như vậy, theo nguyên Chủ tịch Hội Quy hoạch TP Đà Nẵng, tham vọng trở thành một Singapore Tiếp theo của thành thị khó thành công .

Ông đánh giá : “Đà Nẵng khác xa với Singapore, cách đây 30-40 năm, lúc đó , Singapore cũng chưa phát triển nhưng họ có cách làm riêng, biết kéo khoa học kỹ thuật về, nên cuộc sống hàng ngày có quy hoạch, chiến thuật tỉ mỉ và chỉ thực hiện theo định hướng đó.

Còn Đà Nẵng có cơ sở học làm theo Singapore nhưng một số cái lôi kéo được thì không điển hình . Singapore có một hòn đảo tên là Sentosa, nơi đây là địa điểm hết sức hấp dẫn cho du khách đi du lịch, thế nhưng, từ bên trọng tâm thành thị sang đảo chỉ có duy nhất một chiếc phà. Thế nhưng, 1 ngày đảo có khả năng thu nhận 1 triệu dân, đến 9h tối không còn ai bên kia thành thị , như vậy sẽ thấy, cách làm khác nhau giữa hai thành thị . Đà Nẵng chỉ di chuyển qua mỗi quận Sơn Trà mà có đến 6 cây cầu”.

Chính một vài sai lầm trong quy hoạch, nên ví như như cách đây vài năm thì các đại gia BĐS coi Đà Nẵng như 1 phân khúc béo bở để khai thác , có một số người đầu tư mua nhiều miếng đất 100m2, giá tại thời gian quy hoạch tầm 6 triệu/m2, còn giờ mua bán 5 triệu/m2 không ai mua, nên họ cũng ái ngại, không đầu tư nhiều.

Nói là mua đất để xây dựng nhà mặt phố nghỉ, khách hàng sạn gây sự chú ý tới khách mua du lịch, nhưng thực tế , các bạn chủ yếu ở bên trung tâm , nên có xây dựng cũng không có người ở. Hơn nữa, du quý khách thường lựa chọn resort hay một khu nghỉ dưỡng hợp lý.

“những sai lầm về quy hoạch giai đoạn này không thể nào cứu chữa được, ví dụ như cầu Thuận Phước 2000 tỷ không ai đi , biết là sai nhưng cũng không chặt ra được, hay là ruộng lấp hết rồi, 20-30 năm cũng như thế nào thu lại được.

Tôi đã từng nói với lãnh đạo TP, miếng ruộng ông cha ta đã bỏ 500 năm mới có được, đây chỉ mất vài tiếng đồng hồ để san bằng thành một miếng đất, muôn đời sau cũng không lấy lại được.

Và ví như như TP không nhìn nhận lại quy hoạch chung thì mai sau ĐN cũng sẽ khó khác được các thành phố như HN, TPHCM. Người chịu trách nhiệm cho vấn đề này là lãnh đạo thành phố ”, ông Diệm nhận định.

Nguồn http://cocobay.edu.vn/